Bedrukken van stapelbare glazen: voorkomen van krassen op de print

Je kent het wel: je hebt een prachtig stapelbaar glas laten bedrukken, met een ontwerp waar je uren aan hebt geschaafd. Het voelt als een klein kunstwerkje.

Dan komt het moment van stapelen. Je zet het ene glas op het andere en hoor dat kleine, vreselijke krassen op de print. Dat is het moment dat je hart een klein beetje breekt.

Het is zonde van je werk en je materiaal. Maar het kan anders.

Met de juiste aanpak en een paar slimme trucjes zorg je dat je bedrukte stapelglazen niet alleen mooi blijven, maar ook perfect gestapeld kunnen worden. Dit is jouw handleiding om krassen voorgoed te voorkomen.

Wat je nodig hebt: je basisuitrusting

Voordat je überhaupt begint met bedrukken, is het slim om je spullen op orde te hebben. Dit is niet het moment voor half werk.

De juiste materialen maken het verschil tussen een glas dat na drie keer wassen al krassen vertoont en een glas dat er na honderd wasbeurten nog perfect uitziet.

Je hebt het volgende nodig:

• Een stapelbaar glas van echt glas, bij voorkeur van merken zoals Pasabahce of Arc International. Deze zijn ontworpen om te stapelen.
• Een hoogwaardige keramische glasverf of glasinkt. Denk aan merken van hobbywinkels vanaf €10,- per flesje, of professionele inkts vanaf €25,-.
• Een kwast van goede kwaliteit of een sjabloon. Een goed kwastje kost tussen de €8,- en €15,-.
• Een oven die tot 160°C kan verwarmen. Geen magnetron, maar een echte oven.
• Ontvetter (zoals afwasmiddel of speciale glasreiniger) en een zachte doek.
• Een bakpapiertje of een siliconen onderzetter om het glas op te laten afkoelen.
• Eventueel: een speciale glasverf-fixeerspray (vanaf €12,-) voor extra bescherming.

Stap 1: De perfecte voorbereiding is het halve werk

Alles begint met een brandschoon oppervlak. Vet is je grootste vijand. Een vingerafdruk of een vetplekje zorgt ervoor dat de verf niet hecht en makkelijk loslaat.

En als de verf loslaat, ontstaat er oneffenheid en dat is precies wat krassen in de hand werkt.

Dus, pak je stapelbare glas en was het grondig met warm water en afwasmiddel. Spoel het daarna extra goed na.

Spoelen is essentieel, want zeepresten zijn ook boosdoeners. Daarna moet het glas perfect droog zijn. Gebruik een pluisvrije doek of laat het op een schone plek luchten.

Raak het oppervlak dat je gaat bedrukken niet meer aan met je vingers.

Vet van je handen is onvermijdelijk, dus pak het glas bij de voet of de rand. Zorg dat je werkplek schoon en stofvrij is. Stof dat in de natte verf valt, geeft ook een bobbel en dat wil je niet. Niet alle verf is geschikt voor glas.

Denk je dat het schoon genoeg is? Was het nog een keer. Een schone ondergrond is de basis van een langlevende print.

De juiste verf kiezen

Je hebt speciale glasverf nodig die na het uitharden vaatwasserbestendig is. Let op de verpakking: sommige verven zijn alleen vaatwasserbestendig als je ze op de juiste manier uithardt.

Een flesje van 50 ml van een merk als Pébéo of Marabu kost ongeveer €12,- en is genoeg voor een stuk of 10-15 glazen, afhankelijk van je ontwerp.

Kies je voor een sjabloon? Zorg dan dat deze speciaal is voor glas en dat je hem goed aandrukt.

Stap 2: Het bedrukken met precisie

Het echte werk: het aanbrengen van de verf. Als je met de hand schildert, gebruik dan dunne laagjes. Begin met een lichte kleur en werk naar donkere kleuren toe.

Een dikke laag verf is een grove fout; het is moeilijker droog en krast veel sneller.

Denk aan laagjes van 0,1 mm dik. Dus, een dun laagje aanbrengen, even laten drogen (ongeveer 10 minuten), en dan nog een laagje.

Twee tot drie dunne laagjes geven een veel mooier en duurzamer resultaat dan één dikke klodder. Als je een sjabloon gebruikt, zorg dan dat je hem waterpas op het glas plakt. Druk de randen goed aan.

Breng de verf aan met een sponsje of een kwast. Dep de verf erop, strijk niet heen en weer.

Dep je te hard, dan loopt het onder de sjabloon door. Te weinig druk geeft een vlekkerig resultaat. Oefen dit even op een oud glas voor een mooi visueel resultaat van de bedrukking. Het juiste gevoel vinden is belangrijk.

Na het aanbrengen, trek je het sjabloon direct voorzichtig horizontaal van het glas af. Wacht niet tot de verf droog is.

Stap 3: Het uitharden: de magie ontketenen

Nu de verf op het glas zit, moet deze worden vastgezet. Dit proces heet uitharden of bakken.

Dit is de allerbelangrijkste stap voor de krasbestendigheid. Zonder uitharden is het maar gewone verf die eraf kruipt.

Leg het bedrukte glas op een bakplaat met bakpapier. Zorg dat de bedrukte delen het bakpapier niet raken, een belangrijk aspect van de kwaliteitscontrole bij bedrukt glaswerk. Schuif de bakplaat in een voorverwarmde oven.

De temperatuur is cruciaal: meestal 160°C, maar check altijd de verpakking van je verf. Laat het glas 40 minuten op deze temperatuur bakken.

Zet de oven uit en laat het glas in de oven langzaam afkoelen. Haal het er niet direct uit! Het temperatuurverschil kan het glas doen barsten (thermal shock). Laat het glas minimaal 2 uur in de dichte oven staan tot het kamertemperatuur heeft bereikt.

Soms is 30 minuten ook voldoende, maar liever iets langer wachten dan een gebroken glas.

Na het bakken is de verf extreem hard en krasbestendig.

Stap 4: De stapel-techniek voorkomt krassen

Hier komt het geheime wapen: de manier van stapelen. Stapelbare glazen hebben een trechtervormige bovenkant.

Dit ontwerp zorgt dat ze in elkaar passen. Echter, de print zit vaak op de bovenkant van de drinkrand. Als je het ene glas op het andere zet, raakt de rand van het bovenste glas de print van het onderste glas. Dat is de hoofdoorzaak van krassen.

De oplossing is simpel: draai het bovenste glas een klein beetje. Een kwartslag draaien (45 tot 90 graden) zorgt ervoor dat de rand van het bovenste glas niet over de print van het onderste glas schuurt.

De kracht wordt nu verdeeld over een kleiner contactpunt dat geen print raakt.

Dit voelt wellicht logisch, maar veel mensen vergeten het in de haast. Als je de glazen langere tijd wilt stapelen (bijvoorbeeld voor opslag), is er nog een betere bescherming. Gebruik een stukje bakpapier of een heel dun, zacht papiertje tussen elke twee glazen.

Vouw een stukje bakpapier zo dat het net iets kleiner is dan de bodem van het glas. Leg het op de print van het onderste glas voordat je het volgende glas erop zet.

Gebruik van beschermers

Dit kost een seconde extra, maar het beschermt je print optimaal. De kosten voor bakpapier zijn verwaarloosd (€2,- per rol), de bescherming is goud waard. Er bestaan ook speciale, siliconen beschermers die je tussen de glazen kunt leggen.

Deze zijn herbruikbaar en kosten ongeveer €5,- per set van 10. Ze zijn ideaal voor als je je glazen vaak stapelt en opbergt.

Ze zijn dun genoeg om de stapel stabiel te houden, maar zacht genoeg om krassen te voorkomen. Dit is een echte aanrader voor horeca-ondernemers of mensen met een grote collectie.

Stap 5: Onderhoud en reiniging

Zelfs na het perfect uitharden en stapelen kan verkeerd schoonmaken je print aantasten, ongeacht de helderheid en kwaliteit van het glas. Was je bedrukte glazen bij voorkeur met de hand.

Gebruik een zachte spons, geen schuursponsjes. Een schuursponsje van €1,- kan je print van €25,- werk waardeloos maken. Gebruik lauw water en een mild afwasmiddel.

Als je ze toch in de vaatwasser wilt doen, zorg dan dat je de instructies van de verf goed hebt gevolgd. Leg ze in de bovenste rekken. Zorg dat ze niet tegen andere glazen of servies aan kunnen stoten. De stralen van de vaatwasser kunnen hard zijn. Ook hierbij geldt: zorg dat bedrukte delen elkaar niet raken. Dus, draai ze weer een beetje of zorg dat ze